Atrybut alt – definicja, zastosowania i dobre praktyki opisu alternatywnego

obrazek ilustrujący marketing internetowy

Atrybut alt to tekst alternatywny w HTML dodawany do tagu <img>, który opisuje obraz dla dostępności cyfrowej i pomaga w SEO obrazów (np. w Google Images). To krótkie, znaczące zdanie, które zastępuje obraz, gdy ten jest niedostępny dla użytkownika lub algorytmu.

Spis treści

    Co to jest atrybut alt w HTML?

    Atrybut alt w HTML to opis tekstowy obrazu w elemencie img, który ma zapewnić równoważną informację, gdy grafika nie jest widoczna lub odczytywana przez czytnik ekranu.

    W praktyce mówimy o atrybucie będącym częścią standardu HTML/HTML5 (opracowywanego przez W3C i WHATWG), który nadaje elementowi img semantykę przez przekazanie tekstu alternatywnego.

    Poprawna, minimalna składnia:

    <img src=”kwiat-roza.jpg” alt=”Czerwona róża na białym tle”>

    Z mojego doświadczenia wynika, że przeglądarki pokażą alt zamiast obrazu przy błędzie ładowania, a technologie asystujące (np. czytniki ekranu) odczytają tekst, aby przekazać sens grafiki. To dlatego atrybuty alt są standardowym elementem HTML5 – to nie kosmetyka, a dostępnościowy fundament.

    Dlaczego alt ma znaczenie (dostępność, SEO, UX)?

    Atrybut alt jest kluczowy, bo zwiększa dostępność (WCAG), wspiera pozycjonowanie strony i ratuje UX, gdy obraz się nie wczyta.

    1. Dostępność / WCAG
      Alt to realna pomoc dla osób korzystających z czytników ekranu (NVDA, JAWS, VoiceOver). Wytyczne WCAG 2.2 mówią wprost: treści nietekstowe powinny mieć ekwiwalent tekstowy. Jeżeli zastanawiasz się, co znaczy alt dla dostępności – oznacza możliwość „zobaczenia” obrazu słowami.
    2. SEO i indeksacja obrazów
      Alt pomaga algorytmom zrozumieć kontekst grafiki;
      wpływa na widoczność w Google Images i może wspierać ruch długiego ogona. Google Search Central od lat rekomenduje precyzyjny opis alternatywny zamiast upychania fraz. W e-commerce właściwie napisany alt img zwiększa szansę ekspozycji zdjęć produktów na zapytania z marką, modelem i wariantem.
    3. Użyteczność przy błędach ładowania
      Gdy obraz nie dojedzie (błąd CDN, timeout), alt wyświetli sensowny tekst, zamiast „pustki”. To drobiazg, który robi różnicę zwłaszcza na urządzeniach mobilnych.

    Punkty kontrolne:

    • Czytniki ekranu wykorzystują alt do opisania obrazu.
    • Pomaga zrozumieć zawartość grafiki algorytmom wyszukiwarki.
    • Zastępuje obraz tekstem, gdy plik się nie ładuje.

    Jak pisać dobry tekst alternatywny (alt)?

    Dobry alt jest zwięzły, opisowy i zgodny z funkcją obrazu – bez upychania słów kluczowych.

    Oto dlaczego: opis alternatywny ma służyć użytkownikowi w kontekście, a nie algorytmowi w próżni. Atrybut alt dla zdjęć w sklepie? Napisz to, czego szuka klient (marka, model, wariant). Atrybut alt przy grafikach edukacyjnych? Streść treść, jaką „niesie” obraz.

    Zasady:

    • Opisz, co widać i jaką pełni funkcję w kontekście.
    • Pisz naturalnym językiem; unikaj słów „obrazek”, „grafika”, chyba że ta informacja jest istotna (np. „ikona ostrzeżenia”).
    • W obrazach-linkach alt pełni rolę kotwicy – opisz cel linku.
    • Dla złożonych wykresów: skrót w alt, szczegóły w tekście obok / <figcaption> / opisie rozszerzonym.

    <!– DOBRZE –>
    <img src=”nike-air-zoom.jpg” alt=”Buty do biegania Nike Air Zoom Pegasus 41, czarne”>

    <!– ŹLE –>
    <img src=”nike-air-zoom.jpg” alt=”buty, obuwie, super promocja, buty do biegania najlepsze”>

    Widzę często błąd, czyli atrybut alt z frazą kluczową wciśniętą na siłę. Naturalność > gęstość fraz. Też tak masz?

    Kiedy alt="" jest poprawny (obrazy dekoracyjne)?

    Pusty alt (alt=””) stosujemy dla obrazów czysto dekoracyjnych, aby czytniki je pominęły. Jeśli grafika nie wnosi treści (np. tło, ozdobnik), najlepszą praktyką jest alt pusty plus właściwa semantyka.

    Wzorzec:

    <img src=”tlo-fali.svg” alt=”” role=”presentation” aria-hidden=”true”>

    Dzięki atrybutom role=”presentation” i aria-hidden=”true” element staje się „niewidoczny” dla technologii asystujących. To oszczędza czas użytkownika i poprawia czytelność treści. Pamiętaj: obrazy dekoracyjne ≠ informacyjne – te drugie muszą mieć opis.

    Alt vs title vs
    vs ARIA

    Alt opisuje sam obraz, title jest podpowiedzią (rzadziej odczytywaną), <figcaption> podpisuje całą figurę, a ARIA może zapewnić dostępny opis tam, gdzie nie ma alt. Brzmi podobnie? Rolę ma każdy inną — i to często myli zespoły projektowe.

    Właściwość / pole alt (img) title (atrybut) figcaption ARIA (np. aria-label, aria-describedby)
    Rola w dostępności Accessible name obrazu Niejednoznaczna; czytniki często ignorują Opis dla całej figury (obraz + podpis) Dostarcza nazwę/opis elementu, gdy brak natywnego tekstu
    Widoczność dla użytkownika Niewidoczny, odczytywany przez AT lub przy błędzie Dymek przeglądarki (niezawodny? bywa różnie) Widoczny podpis pod obrazem Niewidoczny, odczytywany przez AT
    Zastosowanie Opis treści/funkcji obrazka (alt img) Dodatkowa wskazówka, nie krytyczna dla dostępności Dłuższy kontekst, źródła, autor, legenda Uzupełnienie dostępności w złożonych komponentach UI
    Rola w linkach Zastępuje anchor text dla obrazów-linków Brak roli jako anchor Może rozszerzyć kontekst obok obrazu-linku Może opisać cel przycisku/ikony, gdy brak tekstu

    Wniosek: atrybut alt obrazka to nie to samo co title; figcaption nie zastępuje alt; ARIA to wsparcie, nie pretekst do pomijania alt.

    Przypadki szczególne i wzorce pisania alt

    W różnych kontekstach alt HTML ma swoje niuanse – poniżej gotowe schematy.

    Ikony i przyciski

    Ikona z funkcją dostaje alt z akcją („Szukaj”), ikona dekoracyjna – alt=””. W komponentach UI przycisk-ikona powinien mieć czytelną accessible name: alt lub aria-label.

    • Ikona funkcyjna: <img src=”icon-search.svg” alt=”Szukaj”>
    • Ikona dekoracyjna: <img src=”icon-star.svg” alt=”” aria-hidden=”true” role=”presentation”>

    Wykresy i infografiki

    W alt podaj streszczenie przekazu, pełny opis danych umieść w sąsiednim tekście lub podpisie.

    Dla wykresu słupkowego czy infografiki alt może brzmieć: „Sprzedaż Q1–Q4 2025; najwyższa w Q4, +22% r/r”. Szczegóły (oś, jednostki) – w treści, figcaption albo w opisie rozszerzonym.

    Zdjęcia produktów (e-commerce)

    W alt wpisz: nazwa + marka + model + wariant/kolor, a gdy to kluczowe – także SKU.

    Przykład: <img src=”sony-a7iv-black.jpg” alt=”Aparat Sony Alpha A7 IV, czarny (ILCE-7M4), body”>

    To wzorzec, który realnie działa w kartach produktowych i listingu. Atrybut alt dla obrazków w e-commerce powinien odpowiadać na zapytanie użytkownika, nie kopiować na siłę tytułu SEO.

    Obrazy-linki

    Alt opisuje cel przejścia, nie tylko to, co widać.

    <a href=”/zegarki/”>
    <img src=”baner-zegarki.jpg” alt=”Przejdź do kategorii Zegarki”>
    </a>

    Dzięki temu „rola linku” jest jasna również przy nawigacji klawiaturą.

    SVG i tła CSS

    SVG może mieć dostępne title/desc lub ARIA; obrazy w CSS nie mają alt – zapewnij tekst w HTML. Jeśli używasz background-image w CSS, dodaj w DOM logiczny tekst (np. nagłówek, podpis).

    Najczęstsze błędy i jak ich unikać w opisach alternatywnych

    Błędy z alt wynikają zwykle z pośpiechu – lepiej mieć prosty proces niż później gasić pożary.

    • Brak alt w obrazach informacyjnych.
    • Stosowanie opisów typu „obrazek1.jpg”.
    • Długie, napompowane opisy z frazami SEO (klasyczny spam słów kluczowych).
    • Duplikowanie identycznych alt dla różnych obrazów (duplikaty).
    • Alt niezgodny z funkcją (np. obraz-link bez celu – utrata kontekstu, błąd walidacji).

    Na koniec - praktyczna rada od SEO-wca

    Uważam, że dobrze napisany atrybut alt to ten, który „przeczytasz na głos” i dalej wszystko rozumiesz bez patrzenia na obraz. Proste? Proste. Jeśli chcesz, mogę pomóc przygotować wytyczne dla Twojego sklepu, a nawet zautomatyzować atrybut alt dla obrazków w CMS-ie. Znam ten ból!

    Źródła i materiały
    1. https://www.gov.pl/web/dostepnosc-cyfrowa/elementy-graficzne-na-stronach-internetowych
    2. https://developers.google.com/search/docs/appearance/google-images
    Zdjęcie autora artykuły Bartosza Politowskiego

    Bartosz Politowski

    Specjalista SEO & Web Developer

    Pomagam firmom rosnąć dzięki SEO, analityce i mądremu contentowi. Tworzę i modernizuję strony / sklepy, układam roadmapy i plany contentowe, a kampanie oceniam językiem biznesu.