Atrybut alt to tekst alternatywny w HTML dodawany do tagu <img>, który opisuje obraz dla dostępności cyfrowej i pomaga w SEO obrazów (np. w Google Images). To krótkie, znaczące zdanie, które zastępuje obraz, gdy ten jest niedostępny dla użytkownika lub algorytmu.
Spis treści
Co to jest atrybut alt w HTML?
Atrybut alt w HTML to opis tekstowy obrazu w elemencie img, który ma zapewnić równoważną informację, gdy grafika nie jest widoczna lub odczytywana przez czytnik ekranu.
W praktyce mówimy o atrybucie będącym częścią standardu HTML/HTML5 (opracowywanego przez W3C i WHATWG), który nadaje elementowi img semantykę przez przekazanie tekstu alternatywnego.
Poprawna, minimalna składnia:
<img src=”kwiat-roza.jpg” alt=”Czerwona róża na białym tle”>
Z mojego doświadczenia wynika, że przeglądarki pokażą alt zamiast obrazu przy błędzie ładowania, a technologie asystujące (np. czytniki ekranu) odczytają tekst, aby przekazać sens grafiki. To dlatego atrybuty alt są standardowym elementem HTML5 – to nie kosmetyka, a dostępnościowy fundament.
Dlaczego alt ma znaczenie (dostępność, SEO, UX)?
Atrybut alt jest kluczowy, bo zwiększa dostępność (WCAG), wspiera pozycjonowanie strony i ratuje UX, gdy obraz się nie wczyta.
- Dostępność / WCAG
Alt to realna pomoc dla osób korzystających z czytników ekranu (NVDA, JAWS, VoiceOver). Wytyczne WCAG 2.2 mówią wprost: treści nietekstowe powinny mieć ekwiwalent tekstowy. Jeżeli zastanawiasz się, co znaczy alt dla dostępności – oznacza możliwość „zobaczenia” obrazu słowami. - SEO i indeksacja obrazów
Alt pomaga algorytmom zrozumieć kontekst grafiki; wpływa na widoczność w Google Images i może wspierać ruch długiego ogona. Google Search Central od lat rekomenduje precyzyjny opis alternatywny zamiast upychania fraz. W e-commerce właściwie napisany alt img zwiększa szansę ekspozycji zdjęć produktów na zapytania z marką, modelem i wariantem. - Użyteczność przy błędach ładowania
Gdy obraz nie dojedzie (błąd CDN, timeout), alt wyświetli sensowny tekst, zamiast „pustki”. To drobiazg, który robi różnicę zwłaszcza na urządzeniach mobilnych.
Punkty kontrolne:
- Czytniki ekranu wykorzystują alt do opisania obrazu.
- Pomaga zrozumieć zawartość grafiki algorytmom wyszukiwarki.
- Zastępuje obraz tekstem, gdy plik się nie ładuje.
Jak pisać dobry tekst alternatywny (alt)?
Dobry alt jest zwięzły, opisowy i zgodny z funkcją obrazu – bez upychania słów kluczowych.
Oto dlaczego: opis alternatywny ma służyć użytkownikowi w kontekście, a nie algorytmowi w próżni. Atrybut alt dla zdjęć w sklepie? Napisz to, czego szuka klient (marka, model, wariant). Atrybut alt przy grafikach edukacyjnych? Streść treść, jaką „niesie” obraz.
Zasady:
- Opisz, co widać i jaką pełni funkcję w kontekście.
- Pisz naturalnym językiem; unikaj słów „obrazek”, „grafika”, chyba że ta informacja jest istotna (np. „ikona ostrzeżenia”).
- W obrazach-linkach alt pełni rolę kotwicy – opisz cel linku.
- Dla złożonych wykresów: skrót w alt, szczegóły w tekście obok / <figcaption> / opisie rozszerzonym.
<!– DOBRZE –>
<img src=”nike-air-zoom.jpg” alt=”Buty do biegania Nike Air Zoom Pegasus 41, czarne”>
<!– ŹLE –>
<img src=”nike-air-zoom.jpg” alt=”buty, obuwie, super promocja, buty do biegania najlepsze”>
Widzę często błąd, czyli atrybut alt z frazą kluczową wciśniętą na siłę. Naturalność > gęstość fraz. Też tak masz?
Kiedy alt="" jest poprawny (obrazy dekoracyjne)?
Pusty alt (alt=””) stosujemy dla obrazów czysto dekoracyjnych, aby czytniki je pominęły. Jeśli grafika nie wnosi treści (np. tło, ozdobnik), najlepszą praktyką jest alt pusty plus właściwa semantyka.
Wzorzec:
<img src=”tlo-fali.svg” alt=”” role=”presentation” aria-hidden=”true”>
Dzięki atrybutom role=”presentation” i aria-hidden=”true” element staje się „niewidoczny” dla technologii asystujących. To oszczędza czas użytkownika i poprawia czytelność treści. Pamiętaj: obrazy dekoracyjne ≠ informacyjne – te drugie muszą mieć opis.
Alt vs title vs vs ARIA
Alt opisuje sam obraz, title jest podpowiedzią (rzadziej odczytywaną), <figcaption> podpisuje całą figurę, a ARIA może zapewnić dostępny opis tam, gdzie nie ma alt. Brzmi podobnie? Rolę ma każdy inną — i to często myli zespoły projektowe.
| Właściwość / pole | alt (img) | title (atrybut) | figcaption | ARIA (np. aria-label, aria-describedby) |
|---|---|---|---|---|
| Rola w dostępności | Accessible name obrazu | Niejednoznaczna; czytniki często ignorują | Opis dla całej figury (obraz + podpis) | Dostarcza nazwę/opis elementu, gdy brak natywnego tekstu |
| Widoczność dla użytkownika | Niewidoczny, odczytywany przez AT lub przy błędzie | Dymek przeglądarki (niezawodny? bywa różnie) | Widoczny podpis pod obrazem | Niewidoczny, odczytywany przez AT |
| Zastosowanie | Opis treści/funkcji obrazka (alt img) |
Dodatkowa wskazówka, nie krytyczna dla dostępności | Dłuższy kontekst, źródła, autor, legenda | Uzupełnienie dostępności w złożonych komponentach UI |
| Rola w linkach | Zastępuje anchor text dla obrazów-linków | Brak roli jako anchor | Może rozszerzyć kontekst obok obrazu-linku | Może opisać cel przycisku/ikony, gdy brak tekstu |
Wniosek: atrybut alt obrazka to nie to samo co title; figcaption nie zastępuje alt; ARIA to wsparcie, nie pretekst do pomijania alt.
Przypadki szczególne i wzorce pisania alt
W różnych kontekstach alt HTML ma swoje niuanse – poniżej gotowe schematy.
Ikony i przyciski
Ikona z funkcją dostaje alt z akcją („Szukaj”), ikona dekoracyjna – alt=””. W komponentach UI przycisk-ikona powinien mieć czytelną accessible name: alt lub aria-label.
- Ikona funkcyjna: <img src=”icon-search.svg” alt=”Szukaj”>
- Ikona dekoracyjna: <img src=”icon-star.svg” alt=”” aria-hidden=”true” role=”presentation”>
Wykresy i infografiki
W alt podaj streszczenie przekazu, pełny opis danych umieść w sąsiednim tekście lub podpisie.
Dla wykresu słupkowego czy infografiki alt może brzmieć: „Sprzedaż Q1–Q4 2025; najwyższa w Q4, +22% r/r”. Szczegóły (oś, jednostki) – w treści, figcaption albo w opisie rozszerzonym.
Zdjęcia produktów (e-commerce)
W alt wpisz: nazwa + marka + model + wariant/kolor, a gdy to kluczowe – także SKU.
Przykład: <img src=”sony-a7iv-black.jpg” alt=”Aparat Sony Alpha A7 IV, czarny (ILCE-7M4), body”>
To wzorzec, który realnie działa w kartach produktowych i listingu. Atrybut alt dla obrazków w e-commerce powinien odpowiadać na zapytanie użytkownika, nie kopiować na siłę tytułu SEO.
Obrazy-linki
Alt opisuje cel przejścia, nie tylko to, co widać.
<a href=”/zegarki/”>
<img src=”baner-zegarki.jpg” alt=”Przejdź do kategorii Zegarki”>
</a>
Dzięki temu „rola linku” jest jasna również przy nawigacji klawiaturą.
SVG i tła CSS
SVG może mieć dostępne title/desc lub ARIA; obrazy w CSS nie mają alt – zapewnij tekst w HTML. Jeśli używasz background-image w CSS, dodaj w DOM logiczny tekst (np. nagłówek, podpis).
Najczęstsze błędy i jak ich unikać w opisach alternatywnych
Błędy z alt wynikają zwykle z pośpiechu – lepiej mieć prosty proces niż później gasić pożary.
- Brak alt w obrazach informacyjnych.
- Stosowanie opisów typu „obrazek1.jpg”.
- Długie, napompowane opisy z frazami SEO (klasyczny spam słów kluczowych).
- Duplikowanie identycznych alt dla różnych obrazów (duplikaty).
- Alt niezgodny z funkcją (np. obraz-link bez celu – utrata kontekstu, błąd walidacji).
Na koniec - praktyczna rada od SEO-wca
Uważam, że dobrze napisany atrybut alt to ten, który „przeczytasz na głos” i dalej wszystko rozumiesz bez patrzenia na obraz. Proste? Proste. Jeśli chcesz, mogę pomóc przygotować wytyczne dla Twojego sklepu, a nawet zautomatyzować atrybut alt dla obrazków w CMS-ie. Znam ten ból!
Źródła i materiały
- https://www.gov.pl/web/dostepnosc-cyfrowa/elementy-graficzne-na-stronach-internetowych
- https://developers.google.com/search/docs/appearance/google-images
